Ayçiçeği ithalatında yeni dönem: Çiftçiye üretim desteği

Bakanlıktan yapılan açıklamada, piyasaların doğru yönlendirilerek spekülatif fiyat hareketlerinin önlenmesi, temel gıda ürünlerinde arz güvenliğinin sağlanması ve ülke ihtiyacının yerli üretimin teşviki yoluyla karşılanabilmesi amacıyla üretici ve tüketici refahının birlikte değerlendirildiği belirtildi.

İlgili kurum ve kuruluşlarla koordineli ticaret politikalarının tüm araçları kullanılarak gerekli tedbirlerin hızlı ve etkin şekilde alındığı vurgulanan açıklamada, Türkiye'nin üretiminin tüketimi karşılamada yetersiz kaldığı yağlık ayçiçeği tohumunda üretimin teşvikinin hedeflendiği ifade edildi.

Açıklamada, bu yolla ayçiçeği tohumu ile yağında arz-talep dengesinin sağlanması amacıyla son iki sezonda yalnızca ülke ihtiyacının yerli üretimle karşılanamayan kısmı için düşük gümrük vergisiyle ithalata yönelik tarife kontenjanının açıldığı hatırlatıldı.

Yerli ayçiçeği tohumu alanlar öncelikli olmak üzere, ayçiçeği yağı üreticisi sanayici firmalara tahsis edilen ve içeride yerli tohumun tükendiği dönem itibarıyla kullanılan söz konusu tarife kontenjanlarına işaret edilen açıklamada, bu sayede ayçiçeği tohumu rekoltesinde ve veriminde sıkıntı yaşanan geçmiş sezonlarda hem çiftçinin ürününü en iyi şekilde değerlendirmesinin hem de sanayicinin ihtiyacı olan ham maddeye kolaylıkla ve uygun fiyatla ulaşmasının sağlandığı kaydedildi.

Tüketicinin korunmasına yönelik bu adımlarda Tarım ve Orman Bakanlığının görüşlerinin de dikkate alındığı vurgulanan açıklamada, şu ifadelere yer verildi:

"Çiftçinin desteklenerek yağlık ayçiçeği tohumu üretiminde devamlılığın ve artışın sağlanması, sanayicinin 2027 yılı başında oluşacak yağlık ayçiçeği tohumu ihtiyacının yerli üretimle karşılanamayan kısmı için arzın zamanlıca ve uygun fiyatla sağlanabilmesi ve ayçiçeği yağının iç piyasaya sürdürülebilir bir şekilde ve uygun fiyatla temininin sağlanması amacıyla yeni bir tarife kontenjanı açılması uygun görülmüştür."

Tarife kontenjanı, hasat dönemi gözetilerek belirlendi

Açıklamada, kontenjanın, yağlık ayçiçeği tohumunun Türkiye genelindeki hasat dönemi gözetilerek 1 Temmuz-30 Kasım 2026 döneminde yerli ayçiçeği tohumu alımı yapanlar öncelikli olacak şekilde ayçiçeği yağı üreten sanayici firmalara tahsis edileceği bildirildi.

Tarife kontenjanının detaylarına yer verilen açıklamada, "1 milyon 250 bin ton yağlık ayçiçeği tohumu için yüzde 0 veya bunun karşılığı 500 bin ton ham ayçiçeği yağı için yüzde 20 gümrük vergili tarife kontenjanı kapsamında ithalata, yerli üretimin zarar görmemesi amacıyla çiftçinin elinde ürünün kalmadığı ve yerli ayçiçeği tohumunun iç piyasada tükendiği 11 Ocak-31 Mayıs 2027 tarihlerinde izin verilecek. Bu tarihten sonra ise düşük gümrük vergisiyle ithalat imkanı sonlandırılacak." bilgisi paylaşıldı.

Spekülatif fiyat hareketlerine karşı tüketicilerin korunması hedefleniyor

Türkiye'nin ihtiyaçlarını karşılamak üzere sınırlı miktar için açılan tarife kontenjanına değinilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Kontenjanla çiftçimizin teşvik edilerek yağlık ayçiçeği tohumu üretiminin devamlılığı ile artışının sağlanması, yerli ürünün tükendiği dönemde sanayicinin ham madde ihtiyacının uygun koşullarda karşılanması ve ayçiçeği yağında oluşabilecek spekülatif fiyat hareketlerine karşı tüketicilerin korunması hedeflenmektedir. Bakanlığımız, Tarım ve Orman Bakanlığı başta olmak üzere devletimizin tüm kurum-kuruluşları ve sektör temsilcileriyle istişare halinde, piyasada oluşan arz-talep dengesi ile fiyat gelişimlerini yakından takip etmeye, üretici, sanayici ve tüketiciyi birlikte gözeterek gerekli düzenlemeleri hızlı ve etkin şekilde hayata geçirmeye devam edecek."