İmranlı’da 250 binden binlere: Küçükbaş hayvancılığın sessiz çöküşü!

1970’li yıllarda 250 bin küçükbaş hayvanın bulunduğu Sivas’ın İmranlı ilçesinde bugün sayı binin altına düştü. Hollanda’dan getirilen 200 safkan Sanen keçisiyle kurulan model çiftlik, aracı­sız üretim ve satış sistemiyle ayakta kalırken, hayvancılık teşvikleriyle sahadaki gerçekler arasındaki uçurum rakamlarla ortaya konuyor.

Sivas’ın İmranlı ilçesinde tamamı Sanen keçisi üzerine kurulan “Çit Keçi Çiftliği”, üretimden satışa kadar kendi kendine yeten yapısıyla dikkat çekiyor. Çiftliğin işletme sahibi Yılmaz Aslan, 8 yıl önce şehir hayatını geride bırakarak ata topraklarında hayata geçirdiği projeyle hem örnek bir üretim modeli ortaya koyuyor hem de Türkiye hayvancılığının kronik sorunlarını gözler önüne seriyor.

HOLLANDA’DAN İMRANLI’YA UZANAN YOL

Yüksek inşaat mühendisi olan Yılmaz Aslan, uzun yıllar yurt içi ve yurt dışında üst düzey yöneticilik yaptıktan sonra eşiyle birlikte “doğaya dönüş” hayalini gerçekleştirmeye karar verdi. İsviçre Alpleri’nde 2400 metre rakımda gördüğü Sanen keçilerinden etkilenen Aslan, bu ırkı Türkiye koşullarına uyarlamayı hedefledi.

İlk etapta Hollanda’dan getirilen 200 safkan Sanen keçisiyle kurulan çiftlikte bugün 300 anaç ve yaklaşık 200 oğlak bulunuyor.

TÜRKİYE’DE NADİR GÖRÜLEN ÜRETİM MODELİ

Çiftlikte yalnızca hayvan yetiştiriciliği yapılmıyor. Üretim sürecinin tamamı aynı çatı altında yürütülüyor. Süt çiftlikte sağılıyor. Mandırada işleniyor. 10–12 farklı ürüne dönüştürülüyor. Satış, Sivas–Erzincan yolu üzerindeki kendilerine ait satış ofisinde yapılıyor

Aracı olmadan yürütülen bu sistem sayesinde marka değerini koruduklarını belirten Aslan, bu nedenle bayilik vermeyi özellikle reddettiklerini ifade ediyor.

KEÇİ SÜTÜNDE “A2 SINIFI” FARKI

Sanen keçisi sütünü farklı kılan noktayı anlatan Aslan, şu bilgileri paylaşıyor:

“Sanen keçisi sütü A2 sınıfıdır. Yağ molekülleri çok küçüktür. Bu nedenle sindirimi kolaydır. Özellikle çocuklar ve yaşlılar için idealdir.”

Bir Sanen keçisinden laktasyon döneminde ortalama 750 litre süt alındığını belirten Aslan, bu sütün başta Peynir, yoğurt, tereyağı, dondurma üretiminde tercih edildiğini söylüyor.

“İMRANLI KÜÇÜKBAŞ İÇİN BİÇİLMİŞ KAFTAN”

İmranlı’nın büyükbaş hayvancılıktan çok küçükbaş hayvancılığa uygun bir coğrafya olduğunu vurgulayan Aslan, geçmiş verilerin bunu açıkça ortaya koyduğunu belirtiyor.

1970’li yıllarda ilçede 250 bin küçükbaş hayvan bulunduğunu hatırlatan Aslan, bugün bu sayının binin altına düştüğüne dikkat çekerek şunları söylüyor:

“İmranlı’nın merası koyun ve keçi için mükemmel. Ancak Edirne ile Sivas’a aynı teşvik veriliyor. Bu doğru bir politika değil.”

ÇOBAN SORUNU VE DESTEK ELEŞTİRİSİ

Çiftlikte sertifikalı sürü yöneticisi olarak kendisinin de görev yaptığını belirten Aslan, çoban istihdamında yaşanan sorunlara dikkat çekiyor.

Yüksek maaşlar, artan sigorta maliyetleri ve yabancı çobanlara yönelik düzenlemelerin desteklerle örtüşmediğini ifade eden Aslan, koyun-keçi birliklerinin sahada üreticiye yeterli katkı sunmadığını savunuyor.

“HER ŞEY ÇİFTLİĞİN İÇİNDE DÖNÜYOR”

Çiftlikte uygulanan sistemin tamamen kapalı ve sürdürülebilir bir döngüye dayandığını belirten Aslan, şu bilgileri paylaşıyor:

“Enerji ihtiyacı güneşten karşılanıyor. Gübre tarlalarda değerlendiriliyor. Et; kavurma ve kemik suyu gibi ürünlere dönüştürülüyor. Atık sular arıtılarak doğaya veriliyor”

“BU İŞİ NESİL İÇİN DEĞİL, MODEL OLSUN DİYE YAPTIM”

Çiftliği devretme gibi bir planı olmadığını ifade eden Yılmaz Aslan, hedefinin Türkiye hayvancılığı için örnek bir yapı oluşturmak olduğunu vurguluyor:

“Bu iş yapılacaksa planlı, programlı ve üretimle satışı birlikte düşünen bir sistemle yapılmalı.”